Wojewoda uchyla decyzję radnych ze Starego Zamościa. Błąd w uchwale dotyczącej biblioteki

W dniu 24 marca 2026 r. Rada Gminy Stary Zamość podjęła uchwałę Nr XVII/115/26, która miała wprowadzić zmiany w dokumentach powołujących samorządową instytucję kultury – Gminną Bibliotekę Publiczną w Starym Zamościu. Jak się jednak okazało, część zapisów przygotowanych przez lokalnych samorządowców była niezgodna z obowiązującym prawem. Decyzja zapadła jednogłośnie – za przyjęciem uchwały głosowało 13 radnych obecnych na sesji, natomiast dwóch radnych było nieobecnych.

Radni w strukturze samorządu pełnią kluczowe role: uchwałodawczą (stanowienie lokalnego prawa) oraz kontrolną (nadzór nad działaniami organu wykonawczego). W tym konkretnym przypadku, choć radni skorzystali ze swoich kompetencji do wprowadzania zmian w funkcjonowaniu biblioteki, funkcja kontrolna zawiodła na etapie weryfikacji zgodności dokumentu z ustawami. Doprowadziło to do sytuacji, w której organ nadzorczy musiał interweniować i stwierdzić nieważność części uchwały.

Zarzuty Wojewody Lubelskiego

Wojewoda Lubelski w rozstrzygnięciu z 10 kwietnia 2026 r. zakwestionował zapis § 4, w którym radni wskazali, że uchwała „podlega ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Województwa Lubelskiego”. Główne argumenty organu nadzoru to:

Brak charakteru aktu prawa miejscowego: Uchwała o utworzeniu lub zmianie funkcjonowania instytucji kultury jest aktem o charakterze wewnętrznym, a nie powszechnie obowiązującym. Nie nakłada ona obowiązków bezpośrednio na mieszkańców, więc nie musi być publikowana w dzienniku urzędowym.
Sprzeczność z ustawą: Katalog aktów podlegających obowiązkowej publikacji jest ściśle określony w ustawie o ogłaszaniu aktów normatywnych. Przedmiotowa uchwała nie wpisuje się w żadną z tych kategorii.
Wewnętrzny charakter decyzji: Wojewoda wskazał, że jest to „indywidualny akt stosowania prawa”, który staje się skuteczny bez konieczności ogłaszania go w sposób przewidziany dla lokalnych ustaw.

Dalsze kroki

Stwierdzenie nieważności oznacza, że kwestionowany zapis o publikacji w dzienniku urzędowym zostaje wyeliminowany z obrotu prawnego. Treść rozstrzygnięcia nadzorczego otrzymują: