Gmina Zamość prowadzi postępowanie przetargowe dotyczące udzielenia długoterminowego kredytu w wysokości 8 mln zł. Z opublikowanych wyjaśnień Specyfikacji Warunków Zamówienia wynika, że banki wystąpiły z licznymi pytaniami dotyczącymi warunków kredytowania, zasad oprocentowania, możliwości zmiany umowy oraz dokumentów niezbędnych do oceny zdolności kredytowej samorządu. Gmina część propozycji zaakceptowała, inne odrzuciła. Powstaje pytanie, czy dokumentacja została przygotowana w sposób dostatecznie precyzyjny i kto odpowiadał za jej weryfikację przed publikacją.
Kredyt na spłatę wcześniejszych zobowiązań i deficyt budżetowy
Postępowanie oznaczone numerem RI.271.45.2026 dotyczy kredytu w wysokości 8 000 000 zł, którego spłata ma nastąpić do 31 grudnia 2031 r.
Zgodnie z dokumentacją środki mają zostać przeznaczone na dwa cele:
- 7,1 mln zł – spłatę wcześniej zaciągniętych kredytów i pożyczek;
- 900 tys. zł – finansowanie planowanego deficytu budżetu.
Oznacza to, że 88,75% planowanego kredytu ma zostać przeznaczone na spłatę dotychczasowych zobowiązań.
O samym postępowaniu redakcja Wokół Zamościa informowała już wcześniej w artykule:
Gmina Zamość ogłosiła przetarg na kredyt w wysokości 8 mln zł. Oferty banków do 16 listopada 2026 r.
Banki pytają o możliwość zmiany warunków kredytu
Wśród pytań skierowanych do Gminy Zamość znalazły się kwestie dotyczące zmiany harmonogramu spłat, wydłużenia okresu kredytowania oraz ponownej oceny zdolności kredytowej samorządu.
Jeden z banków zapytał, czy wprowadzenie zmian w umowie może zostać uzależnione od ponownej oceny zdolności kredytowej Gminy.
Zamawiający odpowiedział:
„Tak, Zamawiający dopuszcza przedmiotowy zapis”.
Gmina zaakceptowała również możliwość uzależnienia zmiany harmonogramu spłat od zgody banku i zawarcia aneksu.
Jednocześnie na pytanie o maksymalny możliwy termin wydłużenia kredytowania odpowiedziała, że na dzień udzielania wyjaśnień nie jest w stanie określić takiego okresu.
To istotna informacja z punktu widzenia przyszłych zobowiązań samorządu. Ewentualne wydłużenie okresu kredytowania mogłoby wpłynąć na wysokość i rozłożenie w czasie kosztów obsługi długu.
Nie oznacza to jednak, że Gmina już podjęła decyzję o wydłużeniu spłaty kredytu. Bank pytał o możliwość wprowadzenia takich zmian w przyszłości.
WIBOR czy POLSTR? Bank zaproponował inne rozwiązanie
Szczególnie interesujące są pytania dotyczące oprocentowania kredytu.
W dokumentacji Gmina przewidziała oprocentowanie oparte na stawce WIBOR 1M, powiększonej o stałą marżę banku.
W pytaniu z 30 października 2026 r. jeden z banków, powołując się na reformę wskaźników referencyjnych, zaproponował zastosowanie wskaźnika POLSTR zamiast WIBOR.
Odpowiedź zamawiającego była jednoznaczna:
„Zamawiający nie wyraża zgody”.
Bank przedstawił następnie alternatywny sposób ustalania stawki WIBOR 1M, oparty na wartości wskaźnika z dwóch dni roboczych przed zmianą oprocentowania.
Na takie rozwiązanie Gmina wyraziła zgodę.
Powstaje pytanie, czy dopuszczenie odmiennego sposobu ustalania stawki referencyjnej zostało wystarczająco precyzyjnie uwzględnione w dokumentacji, tak aby wszyscy wykonawcy kalkulowali oferty na porównywalnych zasadach.
Zmiany zabezpieczenia i oprocentowania – kolejne pytania banku
W pytaniach z 2 listopada 2026 r. jeden z wykonawców zaproponował dopuszczenie zmian warunków umowy w przypadku pogorszenia sytuacji płatniczej Gminy lub obniżenia wartości zabezpieczenia kredytu.
Propozycja obejmowała między innymi możliwość zmiany harmonogramu spłat, wydłużenia okresu kredytowania, zmiany zabezpieczeń oraz wysokości oprocentowania.
Gmina odpowiedziała:
„Zamawiający dopuszcza zapisy umowy w zakresie zmian pod warunkiem zgody obu stron na przedmiotowe zmiany”.
Samo uzależnienie zmian od zgody stron nie rozstrzyga jednak o ich dopuszczalności na gruncie Prawa zamówień publicznych.
W przypadku umów zawartych w wyniku postępowania przetargowego konieczne jest również uwzględnienie przesłanek wynikających z art. 454 i 455 Pzp.
Dlatego warto ustalić, czy odpowiedzi zamawiającego zostały przeanalizowane pod kątem zakresu dopuszczalnych zmian przyszłej umowy kredytowej.
Banki potrzebowały dodatkowych dokumentów finansowych
Kolejne pytania dotyczyły dokumentów niezbędnych do oceny zdolności kredytowej Gminy Zamość.
Banki interesowały się między innymi opiniami Regionalnej Izby Obrachunkowej, sprawozdaniami finansowymi oraz informacjami o istniejącym zadłużeniu.
Jeden z wykonawców zwrócił się o uzupełnienie dokumentów obejmujących podstawowe informacje o jednostce samorządu terytorialnego, zobowiązania z tytułu kredytów i pożyczek oraz informacje o wyemitowanych papierach wartościowych.
W odpowiedzi Gmina poinformowała o przekazaniu uzupełnionych dokumentów w formie skanów.
Samo żądanie dodatkowych informacji finansowych jest naturalnym elementem analizy ryzyka kredytowego prowadzonej przez banki. Warto jednak sprawdzić, czy wszyscy potencjalni wykonawcy otrzymali równy dostęp do dokumentów niezbędnych do przygotowania ofert.
Nie wszystkie propozycje banków zostały zaakceptowane
Z opublikowanych wyjaśnień wynika również, że zamawiający odmówił wprowadzenia części proponowanych postanowień.
Dotyczyło to między innymi rezygnacji z sankcji za niespełnienie wymagań dotyczących zatrudnienia na podstawie umowy o pracę oraz określonych klauzul bankowych.
Gmina nie zaakceptowała także rozbudowanego mechanizmu zastępowania wskaźnika WIBOR, zaproponowanego w regulaminie jednego z banków.
Pokazuje to, że pytania wykonawców nie prowadziły automatycznie do przyjmowania wszystkich zgłaszanych propozycji.
Co z wcześniejszymi rozbieżnościami w dokumentacji?
Redakcja zwracała już uwagę na rozbieżności występujące w pierwotnym ogłoszeniu i SWZ.
W ogłoszeniu TED nr 704023-2026 wskazano między innymi szacunkową wartość zamówienia wynoszącą 0,00 zł, podczas gdy usługa kredytowa będzie generować koszty odsetkowe.
Należy przy tym odróżnić kwotę kredytu od wartości zamówienia na usługę finansową. Wartość zamówienia nie musi odpowiadać 8 mln zł, lecz powinna być ustalana zgodnie z przepisami dotyczącymi szacowania usług bankowych.
Kolejna rozbieżność dotyczyła daty rozpoczęcia realizacji zamówienia wskazanej w ogłoszeniu unijnym, w zestawieniu z przewidzianą w SWZ możliwością uruchomienia kredytu jeszcze w 2026 r.
Te kwestie wymagają odrębnego sprawdzenia w aktualnej dokumentacji.
Kto przygotowywał i sprawdzał dokumenty?
Postępowanie dotyczące wielomilionowego kredytu wymaga szczególnej staranności. Warunki przyszłej umowy mogą oddziaływać na budżet Gminy Zamość przez kilka kolejnych lat.
Pytania banków oraz udzielone odpowiedzi uzasadniają więc zainteresowanie nie tylko samą treścią SWZ, ale również sposobem przygotowania i zatwierdzenia dokumentacji.
Warto ustalić, kto opracowywał warunki kredytowania, kto weryfikował ich zgodność z Prawem zamówień publicznych oraz czy dokumentacja była opiniowana przez obsługę prawną urzędu.
Istotne jest również sprawdzenie, czy wszystkie dopuszczone przez Gminę rozwiązania zostały prawidłowo uwzględnione w dokumentach wiążących wykonawców.
Oferty banków do 16 listopada
Zgodnie z informacjami opublikowanymi na platformie zakupowej termin składania ofert wyznaczono na 16 listopada 2026 r., godz. 9:00, a ich otwarcie na godz. 9:05.
Gmina poinformowała, że udzielone odpowiedzi i wyjaśnienia stanowią integralną część SWZ i są wiążące przy przygotowywaniu ofert.
Dokumentacja postępowania jest dostępna na platformie zakupowej Gminy Zamość.
Pozostaje pytanie, czy po udzieleniu licznych wyjaśnień dokumentacja przetargowa jest już w pełni jednoznaczna, czy też przed otwarciem ofert konieczne okażą się dalsze zmiany.
Dla mieszkańców znaczenie ma nie tylko uzyskanie przez Gminę kredytu w wysokości 8 mln zł, lecz przede wszystkim jego ostateczny koszt, warunki spłaty oraz sposób przygotowania zobowiązania, które będzie obciążało budżet samorządu w kolejnych latach.
