Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej Okręg Zamość wyraża stanowczy sprzeciw wobec planowanego odsłonięcia tablicy upamiętniającej Różę Luksemburg. Prezes Zarządu, Sławomir Zawiślak, skierował w tej sprawie oficjalne pismo do Dyrektora Oddziału IPN w Lublinie, dr. Roberta Derewendy, pytając o legalność planowanych działań.
Planowane uroczystości i konferencja
Sprawa dotyczy wydarzeń zaplanowanych na 5 marca 2026 roku. W zamojskim Ratuszu ma się wówczas odbyć konferencja pt. „Wolność jest zawsze wolnością dla myślących inaczej”, którą otworzyć ma dr Achim Kessler z niemieckiej Fundacji im. Róży Luksemburg. Kluczowym punktem programu, budzącym największe emocje, jest planowane odsłonięcie tablicy pamiątkowej przy ul. Staszica 37.
Pytania o opinię IPN i ustawę dekomunizacyjną
W przesłanym piśmie ŚZŻAK powołuje się na ustawę z 1 kwietnia 2016 r. o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego. Związek domaga się od IPN odpowiedzi na kluczowe pytania:
- Czy podmioty odpowiedzialne za inicjatywę wystąpiły o wymaganą prawem opinię Instytutu?
- Jakie działania podejmie IPN, jeśli takowa opinia nie została wydana?
- Czy odsłonięcie tablicy może wyczerpywać znamiona przestępstwa z art. 256 § 1a Kodeksu karnego (propagowanie ustrojów totalitarnych)?
Postać Róży Luksemburg a niepodległość Polski
Przedstawiciele zamojskiego okręgu ŚZŻAK przypominają, że Róża Luksemburg jako działaczka SDKPiL była przeciwniczką odzyskania przez Polskę niepodległości. Argumentują, że jej działalność i głoszone tezy stały w sprzeczności z polskim interesem narodowym, co budzi sprzeciw mieszkańców posiadających wiedzę historyczną o tej postaci.
Związek apeluje do instytucji państwowych o zachowanie szczególnej ostrożności oraz dokonanie merytorycznej oceny planowanego wydarzenia w kontekście standardów państwowej polityki pamięci.
